Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
ISSN: 1302-6879
Kullanıcı Adı
Şifre
Yeni Üye|Şifremi Unuttum
HAKEM ve EDİTÖR GİRİŞİ Yayın İlkeleri Sık Sorulan Sorular Kurullar Editörler Tarandığımız İndexler Açık Erişim Politikası Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Bugünkü Ziyaret
: 1477
Toplam Ziyaret
: 2335555

Dergimize gönderilen makaleler benzerlik kontrol programı olan ithenticate ile taranmaktadır. Benzerlik oranının yüksek çıkması durumunda makale reddedilir. Kabul edilen makaleler raporuyla birlikte hakemlere sunulmaktadır.

Makaleler için %20 ve üzeri benzerlik oranları kabul edilmemektedir.
Yıl:2021 Cilt: 1  Sayı: 54  Alan: Sosyal Bilimler

Mehmet ÇAPARLAR
Serbest Cumhuriyet Fırkası Kastamonu Teşkilatı ve 1930 Belediye Seçimleri
 
Mustafa Kemal Paşa, demokrasiye olan inancı gereği, kurucusu olduğu Türkiye Cumhuriyeti’nde çok fırkalı siyasi yapıyı yerleştirebilmek amacıyla Serbest Cumhuriyet Fırkasını (SCF) kurdurdu. SCF, kuruluşundan kısa bir süre sonra yurt genelinde teşkilatlanma çalışmalarına başladı. SCF’nin kuruluşu ile birlikte muhalifler bu siyasi fırkanın çatısı altında toplanmaya başladı. Hedeflerinin iktidara yürümek olduğunu açıklayan SCF, süreç içinde yıpranmış olan Cumhuriyet Halk Fırkasını (CHF) iktidardan uzaklaştırmak için popülist propagandalarla 1930 Belediye Seçimleri için meydanlara indi. SCF teşkilatlanma çalışmaları kapsamında Kastamonu’da müteşebbislerin girişimleri ile vilayet ve kaza teşkilatlarını kurdu. CHF, Kastamonu’da SCF teşkilatlarını kuran muhalifler hakkında istihbarat raporları hazırlayarak bu şahısları kapatılmış olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası yanlısı, Millî Mücadele aleyhtarı, Damat Ferit Paşa’nın adamları, Hürriyet ve İtilaf Fırkası mensubu olmakla itham edip halk nezdinde itibarsızlaştırmaya çalıştı. Bu makale, Cumhuriyet tarihinin ilk çok fırkalı seçimi olan 1930 Belediye Seçimleri öncesinde kurulan Serbest Cumhuriyet Fırkasının, Kastamonu’da teşkilatlanması ve 1930 Belediye Seçimlerinde muhalefet iktidar çatışmasının Kastamonu’daki yansımalarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Makalenin oluşturulmasında başta Cumhurbaşkanlığı Cumhuriyet Arşivi, Başbakanlık Cumhuriyet Arşivleri, (BCA) Amerika Ulusal Arşivi (NARA) olmak üzere yerel, ulusal gazeteler, hatıralar ve konu ile ilgili telif eserlerden yararlanılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Serbest Cumhuriyet Fırkası, 1930 Belediye Seçimleri, Kastamonu, Taşköprü, Tosya



Free Republican Party Kastamonu Organization and 1930 Municipal Elections
 
Mustafa Kemal Pasha, due to his belief in democracy, had the Liberal Republican Party founded aiming to strive multi-party political structure in Turkey, of which he is founder. The Liberal Republican Party (LRP), shortly after its foundation, began to organize its sections throughout Turkey. With the establishment of the LRP, the opponents began to get together under the umbrella of this political party. The LRP, explaining their goal is to walk to power, went to the streets for the 1930 municipal elections with populist propaganda to get the Republican People’s Party (RPP) away from power, which worn-out due to staying in power for long time. The LRP, within the scope of the organizational work, founded the sections in cities and towns with the attempts of the entrepreneurs. RPP, preparing intelligence reports about the opponents who established the LRP organizations in Kastamonu, accused them of being followers the Progressive Republic Party, the opponents to the National Struggle, Damat Ferit Pasha's men, being a member of the Freedom and Entente Party and tried to discredit them in the public eye. This paper aims to reveal the organization of the Liberal Republic Party in Kastamonu, which was established before the 1930 municipal election that is the first multi-party election in the history of the Republic, and the reflections of the opposition-ruling conflict in Kastamonu in this election. The Presidential Archives, Prime Ministry Republic Archives (BCA), the National Archive of America (NARA), local and national newspapers, memoirs and copyrighted works related to the subject were used in the preparation of the article.

Keywords: Liberal Republic Party, 1930 Municipal Election, Kastamonu, Taşköprü, Tosya



Tam Metin

Copyright 2022 Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. | Xdizayn